Sekrety HistoriiDywizjon 303 przejął tradycję Eskadry Kościuszkowskiej — jednostki, w której w wojnie polsko-bolszewickiej latali amerykańscy ochotnicy. Jednym z nich był Merian C. Cooper, zestrzelony w 1920 roku i więziony przez Sowietów, a w 1933 roku współtwórca filmu „King Kong”. Godło eskadry — rogatywka i skrzyżowane kosy na tle amerykańskich gwiazd i pasów — nosiły potem Hurricane’y i Spitfire’y Dywizjonu 303.
Od Krakowa 1918 do Northolt 1940
Amerykańscy ochotnicy
Kontrakt na utworzenie ochotniczego amerykańskiego oddziału lotniczego podpisano w Paryżu 26 sierpnia 1919 roku. Ochotnicy działali niezależnie od Departamentu Stanu i armii USA, a wielu z nich miało za sobą służbę w różnych lotnictwach pierwszej wojny. Patronem eskadry został Tadeusz Kościuszko — bohater zarówno polskiej, jak i amerykańskiej walki o niepodległość.
Godło: rogatywka, kosy, gwiazdy i pasy
Godło zaprojektował pilot eskadry Elliot Chess. Czerwona krakowska rogatywka i dwie skrzyżowane kosy przypominają insurekcję kościuszkowską z 1794 roku, a tło z pasów i trzynastu gwiazd — flagę Stanów Zjednoczonych. W 1940 roku ten sam znak, w wersji 111 Eskadry, malowano na samolotach Dywizjonu 303.
Merian C. Cooper — od niewoli do „King Konga”
13 lipca 1920 roku samolot Coopera został zestrzelony. Amerykanin spędził prawie dziewięć miesięcy w sowieckim obozie jenieckim — przesłuchiwał go tam pisarz Izaak Babel. Uciekł do Łotwy krótko przed końcem wojny. Józef Piłsudski odznaczył go orderem Virtuti Militari. W 1933 roku Cooper razem z Ernestem Schoedsackiem wyreżyserował „King Konga”. W finale filmu sam zagrał pilota samolotu, który strąca olbrzymiego goryla.
W czasie drugiej wojny Cooper był szefem sztabu gen. Claire’a Chennaulta w Chinach. Rok później u Chennaulta latał też Witold Urbanowicz, dawny pilot 111 Eskadry Kościuszkowskiej.
Źródła i dalsze lektury
Pełna historia w filmie
Najczęściej zadawane pytania
Co przedstawia godło Dywizjonu 303?
Godło 111 Eskadry Kościuszkowskiej: czerwoną krakowską rogatywkę i dwie skrzyżowane kosy na tle pasów i gwiazd flagi USA. Zaprojektował je w 1919 roku amerykański pilot Elliot Chess.
Kim był Merian C. Cooper?
Amerykańskim lotnikiem, który w wojnie 1920 roku walczył w Eskadrze Kościuszkowskiej. Był zestrzelony i więziony przez Sowietów, odznaczony Virtuti Militari. W 1933 roku współreżyserował film „King Kong”.
Czy Dywizjon 303 to ta sama jednostka co Eskadra Kościuszkowska?
Nie, to kontynuator jej tradycji. Linia prowadzi od 7 Eskadry Kościuszkowskiej przez 111 Eskadrę Myśliwską, która walczyła we wrześniu 1939 roku, do Dywizjonu 303 sformowanego w Anglii w 1940 roku.